ENKhi định hướng kinh doanh thay đổi hoặc doanh nghiệp hoạt động không còn hiệu quả, việc thực hiện thủ tục giải thể đúng pháp luật là bước đi cần thiết để bảo vệ quyền lợi và uy tín của chủ sở hữu. Tuy nhiên, quy trình này thường kéo dài và phức tạp do phải làm việc với nhiều cơ quan thuế, công an và đăng ký kinh doanh.
1. Giải thể doanh nghiệp
Giải thể doanh nghiệp là thủ tục chấm dứt sự tồn tại của doanh nghiệp về mặt pháp lý, đồng thời chấm dứt hiệu lực mã số thuế của doanh nghiệp.
2. Những trường hợp giải thể doanh nghiệp
Căn cứ theo Luật Doanh nghiệp 2020, doanh nghiệp bị giải thể trong trường hợp sau đây:
– Doanh nghiệp kết thúc thời hạn hoạt động đã ghi trong Điều lệ công ty mà không có quyết định gia hạn;
– Chủ doanh nghiệp (đối với doanh nghiệp tư nhân) hoặc Hội đồng thành viên (đối với công ty hợp danh) hoặc Hội đồng thành viên, chủ sở hữu công ty (đối với công ty trách nhiệm hữu hạn) hoặc Đại hội đồng cổ đông (đối với công ty cổ phần) ban hành nghị quyết, quyết định giải thể doanh nghiệp.
– Công ty không còn đủ số lượng thành viên tối thiểu theo quy định của Luật này trong thời hạn 06 tháng liên tục mà không làm thủ tục chuyển đổi loại hình doanh nghiệp;
– Doanh nghiệp thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, trừ trường hợp Luật Quản lý thuế có quy định khác.
3. Thủ tục giải thể doanh nghiệp:
Thủ tục giải thể doanh nghiệp gồm 03 bước như sau:
Bước 1: Thông qua quyết định giải thể doanh nghiệp và thông báo cho các bên liên quan
Căn cứ theo Điều 208 Luật Doanh nghiệp 2020, Chủ doanh nghiệp (đối với doanh nghiệp tư nhân) hoặc Hội đồng thành viên (đối với công ty hợp danh) hoặc Hội đồng thành viên, chủ sở hữu công ty (đối với công ty trách nhiệm hữu hạn) hoặc Đại hội đồng cổ đông (đối với công ty cổ phần) ban hành nghị quyết, quyết định giải thể doanh nghiệp.
Nghị quyết, quyết định này phải được gửi đến chủ nợ, người lao động và đăng tải công khai trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.
Bước 2: Hoàn thành nghĩa vụ tại Cơ quan Thuế
Đây là giai đoạn chiếm nhiều thời gian nhất trong quá trình giải thể, tuỳ vào tình trạng nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp.
- Xin xác nhận không nợ thuế xuất nhập khẩu
- Nộp hồ sơ chấm dứt hiệu lực mã số thuế đến cơ quan thuế quản lý
- Xử lý hóa đơn chưa sử dụng và nộp các khoản nợ thuế còn tồn đọng (nếu có). Doanh nghiệp chỉ có thể giải thể khi không còn nợ thuế.
- Thực hiện quyết toán thuế TNDN, TNCN và báo cáo tài chính đến thời điểm giải thể.
Lưu ý: trường hợp doanh nghiệp bị khoá mã số thuế, cần phải thực hiện thủ tục giải trình mở mã số thuế trước khi quyết định giải thể.
Bước 3: Hoàn tất thủ tục tại Cơ quan Đăng ký kinh doanh
Sau khi có thông báo hoàn thành nghĩa vụ thuế, doanh nghiệp nộp hồ sơ giải thể tại Phòng Đăng ký kinh doanh để xóa tên trên cơ sở dữ liệu quốc gia.
4. Rủi ro khi không giải thể doanh nghiệp đúng quy định
Nhiều chủ doanh nghiệp lựa chọn phương án “bỏ mặc” công ty (không kinh doanh, không nộp tờ khai) thay vì thực hiện đầy đủ thủ tục giải thể doanh nghiệp sẽ dẫn đến những rủi ro nghiêm trọng:
-
Bị khóa mã số thuế: Gây khó khăn khi muốn mở doanh nghiệp mới hoặc đứng tên đại diện pháp luật cho đơn vị khác.
-
Xử phạt hành chính: Các khoản phạt chậm nộp tờ khai thuế có thể lên đến hàng chục triệu đồng.
-
Trách nhiệm cá nhân: Chủ sở hữu và người đại diện pháp luật phải chịu trách nhiệm liên đới về các khoản nợ chưa thanh toán của doanh nghiệp, trong trường hợp doanh nghiệp nợ thuế, người đại diện có thể bị cấm xuất nhập cảnh.
- Không thể thành lập công ty mới: Trong trường hợp Chủ sở hữu và người đại diện pháp luật có nhiều công ty “bỏ hoang”, bị khoá mã số thuế, họ có thể bị hạn chế quyền thành lập doanh nghiệp để kinh doanh do rủi ro về thuế.
5. Chấm dứt hoạt động đơn vị phụ thuộc của doanh nghiệp
Đối với các đơn vị phụ thuộc của doanh nghiệp như chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh, khi doanh nghiệp không còn nhu cầu hoạt động, cần thực hiện thủ tục chấm dứt hoạt động.
Tuỳ vào hình thức hạch toán của đơn vị phụ thuộc, hình thức kê khai và nộp thuế giá trị gia tăng mà thủ tục chấm dứt hoạt động sẽ gồm 02 bước sau:
- Quyết toán nghĩa vụ thuế phát sinh của đơn vị phụ thuộc.
- Nộp thủ tục xin chấm dứt hoạt động tại Phòng Đăng ký kinh doanh nơi đặt đơn vị phụ thuộc.
Liên
